Geertrui Jacoba Konings
Leiden 28 maart 1890 – 23 januari 1971
Geertrui Jacoba Konings werd geboren op 28 maart 1890 in Leiden, als dochter van de leerlooier en later zakenman Pieter Johannes Konings (1856–1926) en Geertrui Johanna Knaap (1858–1933). Haar ouders waren sportief ingesteld en lieten hun kinderen, in een tijd dat dat voor meisjes beslist uitzonderlijk was, volop kennismaken met sport en lichamelijke opvoeding.
Opleiding en vorming
Samen met haar oudere zus Maria (Marie) Geertruida Bertha Konings (1884–1976) volgde Geertrui een uitgebreide middelbare schoolopleiding in Leiden. De beide zussen deelden een grote belangstelling voor gymnastiek en lichamelijke opvoeding. In 1906 schreven zij zich in aan de Haagsche Academie voor Lichamelijke Opvoeding, waar zij in 1909 het diploma M.O. Lichamelijke Opvoeding behaalden. Daarmee behoorden zij tot de eerste generatie gediplomeerde vrouwelijke gymonderwijzers in Nederland.
Medeoprichtster van Brunhilde
Kort na hun afstuderen besloten de zussen het initiatief te nemen voor een damesgymnastiekvereniging. Op 2 februari 1910 werd in Leiden de vereniging Brunhilde opgericht, de eerste damesgymnastiek- en atletiekvereniging van de stad en de vijfde in Nederland.
Bij de oprichting kreeg de zesentwintigjarige Marie Konings de functie van presidente, en haar zestienjarige jongere zus Geertrui werd gekozen tot secretaresse. Samen met Marie verzorgde zij de lessen: voor meisjes tot 16 jaar als aspiranten, en voor oudere leden als werkende leden. Ook leidden zij vanaf 1916 de damesafdeling van Sparta Leiderdorp.
Geertrui bleek organisatorisch sterk én zeer plichtsgetrouw als secretaris. In de cruciale beginjaren van de vereniging was zij, naast haar zus, één van de pijlers onder de vereniging, zowel in de lespraktijk als in het bestuur.
Huwelijk en emigratie
Op 10 juni 1913 trad Geertrui in het huwelijk met Willem S. J. Kruyfhooft (1883–1952), winkelier in manufacturen en meubelen aan de Leidse Haarlemmerstraat. Ze bleef ondanks haar huwelijk actief voor Brunhilde. Gedurende twaalfeneenhalf jaar (van 1910 tot medio 1922) diende zij de vereniging als leidster en secretaresse.
Op 2 augustus 1922 vertrok zij met haar echtgenoot en hun kinderen met de Holland-Amerika Lijn naar de Verenigde Staten, om daar een nieuw bestaan op te bouwen. Haar vertrek betekende een flinke aderlating voor Brunhilde: met haar afscheid verloor de vereniging een stabiele en loyale kracht, die vaak als bemiddelaarster optrad naast de meer flamboyante Marie. Voor haar toewijding werd zij kort voor haar vertrek door de vereniging benoemd tot erelid van Brunhilde.
Betekenis
Geertrui Jacoba Konings wordt herinnerd als een van de pioniersters van de vrouwelijke sportbeweging in Nederland. Samen met haar zus Marie vormde zij de spil van Brunhilde in de vormende jaren 1910–1922. Als secretaresse legde zij niet alleen de eerste notulen vast, maar hielp zij ook de structuur en degelijkheid van de vereniging verankeren.
Hoewel haar latere levensloop in de Verenigde Staten minder goed gedocumenteerd is, blijft haar naam onlosmakelijk verbonden met de geschiedenis van de Leidse damesgymnastiek en de doorbraak van sport voor vrouwen in Nederland.
Samenvatting
Geertrui Jacoba Konings (1890–1971) was medeoprichtster, secretaresse en leidster van de Leidse damesgymnastiekvereniging Brunhilde, waar zij twaalf jaar lang een bepalende rol speelde, voordat zij met haar gezin emigreerde naar de Verenigde Staten.