Nederland’s Mussolini in zakformaat Jan Baars 1903-1989

Van de hand van André van Noort (Warmond) is een nieuw boek verschenen. André beschrijft het leven en de invloeden van Jan Baars. De paperback bevat 108 pagina’s. Het boek verscheen in juni 2026 bij Uitgeverij Verloren, Hilversum en kost 20 euro. Eerder verscheen bij Verloren zijn boek: ‘Storm op den Staat!’ Arnold Meijer 1905-1965. Een biografie van een fascistenleider. Van Noort is archivist bij Erfgoed Leiden en Omstreken, oud-bestuurslid Warmelda, voorzitter St. Cecilia Voorhout, redacteur Leids Jaarboekje en De Hekkensluiter en auteur van meerdere Warmondse boeken.

JAN BAARS (1903–1989) werd geboren in een arm rooms-katholiek gezin in Amsterdam. Al op jonge leeftijd raakte hij in de ban van de Italiaanse dictator Benito Mussolini, die hij later ook zou ontmoeten. Baars was ervan overtuigd dat de toestand van de arbeiders via het fascisme verbeterd kon worden. Hij kreeg daardoor het predicaat sociale fascist. In 1932 werd hij leider van de Algemeene Nederlandsche Fascisten Bond (ANFB). Hij wist door zijn redenaarstalent vele mensen aan zich te binden, maar door gebrek aan ideologische kennis kreeg hij het steeds moeilijker. In 1934 moest hij zijn leiderschapstaak noodgedwongen neerleggen. Vanaf die tijd richtte hij zich actief op de bestrijding van de NSB en het Duits nationaalsocialisme. Tijdens de Tweede Wereldoorlog sloot hij zich aan bij het verzet. Door te infiltreren bij de Duitse bezetters en hun Nederlandse trawanten wist hij veel gevoelige informatie buit te maken. Hij maakte er na de oorlog zelfs zijn beroep van. Voor zijn rol in het verzet kreeg hij een verzetspensioen en het verzetsherdenkingskruis, maar zijn fascistische verleden bleef hem achtervolgen. Hoe kon een fascist in het verzet hebben gezeten? Men nam het hem kwalijk dat hij niet fout was geweest!

Inhoud

Inleiding 7
i Op weg naar het fascisme | 1903-1932 9
Jeugd 9
Fascisme 12
Erich Wichman 15
Wouter Lutkie 17
Ruzie met Sinclair de Rochemont 18
Hoofdredacteur van De Bezem 20
Mussolini 25
ii Fascistenleider | 1932-1934 29
Leider anfb 29
Strubbelingen met Van Knotsenburg 33
De familie Verhagen 37
De Nationale Unie en de nsb 39
De Tweede Kamerverkiezingen van 1933 43
Baars’ ondergang 45
Marinus van der Lubbe 48
iii Van fascist tot verzetsstrijder | 1934-1946 52
Baars wordt extremist 52
Uit de politiek 57
Baars in verzet 60
Bij de pod/pra 63
iv Verantwoording | 1946-1989 69
In aanraking met justitie 69
Spion in Oost-Europa 74
Verzetspensioen 77
Baars bijt van zich af 80
Zijn laatste huwelijk 85
Verzetsherdenkingskruis 88
Slot 90
Noten 93
Geraadpleegde bronnen en literatuur 104
Naamindex 107

ISBN:  9789464552300; NUR codes: 681, 689

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *